Kwaliteit en open access

U bent hier

Kwaliteit en open access

Aangezien open access voor nogal wat onderzoekers een relatief nieuw fenomeen is, leven er bij velen van hen vragen over de kwaliteit van open access publicatiekanalen, vooral van open access tijdschriften. Hun twijfels worden nog eens versterkt door het fenomeen van de zogenaamde “rooftijdschriften” of “predatory journals”. Dit zijn tijdschriften die artikelen in open access publiceren en die daarvoor hoge publicatiekosten of APC’s aanrekenen, zonder hiervoor evenwel fatsoenlijke redactionele diensten en “peer review” te organiseren. Ze maken met andere woorden misbruik van het open access model enkel en alleen om geld te verdienen. De desbetreffende artikels zijn voor alle duidelijkheid niet per definitie waardeloos; het kan om perfect  betrouwbaar onderzoek gaan dat jammer genoeg in een malafide tijdschrift is gepubliceerd (de publicaties tellen bijgevolg niet mee voor financiering en voor evaluatie van de loopbaan).

Gelukkig zijn er tips om “rooftijdschriften” te herkennen. Hieronder volgt een kort overzicht van de belangrijkste tips. Om helemaal zeker te zijn, is het echter ook aangeraden om de pagina met meer algemene vuistregels m.b.t. publiceren te raadplegen, waarin onderstaande tips vervat zitten.

Hoe kies ik een kwalitatief open access tijdschrift?

  1. Check of het tijdschrift is opgenomen in de Directory of Open Access Journals: Peer review staat aan de basis van de kwaliteitsgarantie van wetenschappelijke tijdschriften. Alle tijdschriften in de Directory of Open Access Journals (DOAJ) hanteren een vorm van peer-review en garanderen daarmee een kwaliteitscontrole op de inhoud.
  2. Check of de uitgever lid is van een erkende professionele organisatie zoals het Committee on Publication Ethics (COPE); de International Association of Scientific, Technical, & Medical Publishers (STM); de Open Access Scholarly Publishers Association (OASPA)
  3. Check of het tijdschrift is opgenomen in databases zoals Web of Science, SCimago, Scopus of – voor tijdschriften in de sociale en humane wetenschappen – in de VABB-lijst van peer reviewed tijdschriften. Deze websites garanderen namelijk de kwaliteit van het tijdschrift.
  4. Consulteer websites zoals Quality Open Access Market (QOAM) of SciRev, die kunnen helpen bij het kiezen van een tijdschrift op basis van ervaringen van onderzoekers. 
  5. Check of u één van de editors van het tijdschrift kent en contacteer deze persoon met de vraag of hij/zij effectief editor is en of het tijdschrift degelijke peer review toepast.
  6. Check of u één van de auteurs van recent gepubliceerde artikelen kent en vraag hem/haar naar ervaringen, zeker wat betreft peer review.
  7. Raadpleeg de website Think. Check. Submit, via dewelke u aan de hand van een eenvoudige checklist kan nagaan of een tijdschrift of uitgever betrouwbaar is.

Mocht u ondanks het volgen van bovenstaande tips toch nog twijfelen, contacteer dan de Universiteitsbibliotheek (eline.schoeters@uhasselt.be; 011/26.81.22) of kies voor een ander tijdschrift.

Top